Khi văn hóa trở thành trải nghiệm du lịch
20 giờ các tối cuối tuần, tại sân chợ phố cổ Đồng Văn. Tiếng khèn, tiếng sáo và những điệu múa truyền thống vang lên giữa không gian phố cổ. Du khách trong nước và quốc tế cùng người dân địa phương nắm tay thành vòng tròn, hòa vào một đêm giao lưu văn hóa vùng cao.
Không có khoảng cách giữa người biểu diễn và du khách. Những người lần đầu gặp nhau có thể cùng nhảy một điệu múa, cùng cười, cùng chụp ảnh và cùng tìm hiểu những nét văn hóa của đồng bào vùng cao. Đứng giữa vòng tròn kết nối ấy là Sùng Mạnh Hùng, một chàng trai người Mông sinh năm 1992.
Khi du lịch Cao nguyên Đá phát triển mạnh, nhận thấy du khách đến Đồng Văn không chỉ cần những điểm tham quan mà còn mong muốn có thêm trải nghiệm văn hóa, Hùng bắt đầu tổ chức các hoạt động giao lưu tại phố cổ.
“Mỗi vùng đất đều có nét đặc trưng riêng. Ở Đồng Văn có nhiều dân tộc thiểu số, mỗi dân tộc lại có những nét đẹp văn hóa khác nhau. Mình muốn du khách đến đây không chỉ ngắm cảnh mà còn được hòa mình vào không gian văn hóa của đồng bào”, Sùng Mạnh Hùng chia sẻ.
Rất đông du khách chụp ảnh cùng Sùng Mạnh Hùng sau mỗi đêm diễn ( Ảnh Báo QĐND)
Từ những điệu nhảy, điệu múa, tiếng khèn vốn gần gũi với đời sống người Mông, Hùng tìm cách giới thiệu theo cách đơn giản, vui vẻ để du khách, kể cả người nước ngoài, có thể cùng tham gia. Hoạt động giao lưu dần trở thành một trải nghiệm được nhiều du khách chờ đợi khi đến phố cổ Đồng Văn vào dịp cuối tuần.
Đưa văn hóa vùng cao lên không gian số
Câu chuyện của Sùng Mạnh Hùng không dừng lại ở sân chợ phố cổ Đồng Văn. Là người thường xuyên đi đến các thôn, bản, tham gia dẫn chương trình và giao lưu với du khách, Hùng có điều kiện ghi lại những hình ảnh chân thực về cuộc sống, văn hóa và con người vùng cao. Những video ban đầu được anh chia sẻ đơn giản trên mạng xã hội, sau đó nhận được sự quan tâm ngày càng lớn.
Từ một người sử dụng mạng xã hội thông thường, Hùng dần trở thành một nhà sáng tạo nội dung về quê hương. Hiện trang Fangage Sùng Mạnh Hùng hiện có 394k người theo dõi; Kênh TikTok “Hùng - Hà Giang” của Sùng Mạnh Hùng hiện có hơn 500.000 người theo dõi, trở thành một kênh lan tỏa hình ảnh văn hóa, con người Đồng Văn đến du khách trong nước và quốc tế. Nội dung chủ yếu xoay quanh văn hóa, cảnh đẹp, con người vùng cao và những khoảnh khắc giao lưu với du khách tại phố cổ Đồng Văn. Với cách kể chuyện gần gũi, hài hước giúp những hình ảnh vốn quen thuộc với người dân địa phương trở nên sinh động trên không gian mạng. Một điệu múa, tiếng khèn, phiên chợ hay khoảnh khắc du khách hòa mình cùng đồng bào có thể trở thành một câu chuyện quảng bá về vùng đất.
Hùng cho rằng chuyển đổi số mang đến cơ hội để những người trẻ địa phương tự kể câu chuyện về quê hương mình. “Đối với tôi, chuyển đổi số là cơ hội giúp tôi kết nối với nhiều người hơn, tạo ra nhiều giá trị trong cuộc sống, đóng góp vào sự phát triển chung của địa phương”, Hùng chia sẻ.
Sùng Mạnh Hùng tham gia Lễ hội Lũng Đoan - Phù Ninh - Trung Quốc
Nich Linh Đàm: Mong em cố gắng hơn nữa để lan tỏa những nội dung, hình ảnh đẹp tới bạn bè năm châu khi có dịp du lịch tới quê hương Đồng Văn. Chúc em thành công hơn nữa.
Nich Nguyễn Hùng chia sẻ: Giỏi lắm! Tôi đã từng nói mỗi miền quê có một người năng nổ, nhiệt huyết như Sùng Mạnh Hùng thì du lịch Việt Nam kiểu gì cũng cất cánh.
Nich Ngọc Lan: Em hùng là một ngọn lửa tỏa sáng trên bầu trời vùng cao cho du khách trong nước & du khách quốc tế đến với phố cổ hà giang (em là ldol của chị)
Người trẻ DTTS làm du lịch từ chính bản sắc của mình
Điểm đáng chú ý trong cách làm của Hùng là anh không tách văn hóa khỏi đời sống cộng đồng. Hiện đội hoạt náo viên do Hùng duy trì có khoảng 15 thành viên, phần lớn là những bạn trẻ là con em đồng bào dân tộc thiểu số tại địa phương. Những người trẻ được tham gia các hoạt động giao lưu, hướng dẫn du khách và giới thiệu văn hóa quê hương.
Theo Hùng, ưu tiên người địa phương vừa giúp hoạt động văn hóa có thêm sức sống, vừa tạo cơ hội để người trẻ có thêm thu nhập và tự tin hơn trong giao tiếp. “Mình luôn động viên các bạn phải học thật giỏi, đó mới là cách phát triển lâu dài và thoát nghèo bền vững”, Hùng nói.
Từ những hoạt động giao lưu, nhiều người trẻ có thêm cơ hội tiếp xúc với du khách, học cách giới thiệu văn hóa, rèn luyện kỹ năng giao tiếp và từng bước hình thành ý thức làm du lịch ngay trên quê hương.
Đây cũng là một cách tiếp cận mới trong bảo tồn văn hóa: văn hóa không chỉ được lưu giữ trong sách vở hay bảo tàng mà trở thành một phần của đời sống, được người trẻ thực hành, giới thiệu và tạo ra những trải nghiệm cho du khách.
Từ một người kể chuyện đến cầu nối của cộng đồng
Theo ông Phạm Đức Nam, Chủ tịch UBND xã Đồng Văn, Sùng Mạnh Hùng là một trong những người trẻ có sức lan tỏa văn hóa địa phương đến du khách, trong đó có du khách quốc tế.
Sức ảnh hưởng trên mạng xã hội cũng giúp Hùng thực hiện thêm nhiều hoạt động vì cộng đồng. Anh kết nối các chương trình thiện nguyện, hỗ trợ những hoàn cảnh khó khăn và giới thiệu, hỗ trợ tiêu thụ một số sản phẩm nông sản địa phương như sâm khoai, mật ong Bạc hà.
Như vậy, từ việc kể câu chuyện văn hóa, mạng xã hội trở thành cầu nối giữa du khách, cộng đồng và các sản phẩm địa phương. Những hình ảnh về Đồng Văn được chia sẻ trên không gian số cũng tiếp tục tạo ra sự tò mò, quan tâm và nhu cầu trải nghiệm thực tế. Khi du khách đến, họ lại ghi lại hành trình của mình và chia sẻ trên các nền tảng cá nhân. Một vòng kết nối mới được hình thành, trong đó người dân địa phương vừa là chủ thể văn hóa, vừa là người tham gia trực tiếp vào hoạt động du lịch.
Nhiều du khách từng giao lưu với Hùng vui vẻ gọi anh là “đại sứ du lịch” của Đồng Văn. Cách gọi ấy thể hiện sự yêu mến của du khách đối với một người trẻ đang tích cực giới thiệu quê hương theo cách riêng của mình.
Trên mạng xã hội, những lời nhắn như “hãy tiếp tục lan tỏa những hình ảnh đẹp tới bạn bè năm châu” hay mong muốn Hùng giới thiệu nhiều hơn về quê hương cho du khách cũng cho thấy sức lan tỏa của những câu chuyện được kể từ chính cộng đồng.
Anh Sùng Mạnh Hùng được tặng Bằng khen Chủ tịch UBND tỉnh vì đã có thành tích xuất sắc trong công tác truyền thông số lan tỏa hình ảnh Hà Giang trên môi trường số; Bằng khen vì có thành tích xuất sắc trong học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Hồ Chí Minh năm 2025; Bằng khen Trung ương Đoàn TNCS Hồ Chí Minh vì đã có thành tích xuất sắc, tiêu biểu trong học tập, công tác, có uy tín tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi năm 2025.
Sùng Mạnh Hùng dự Đại hội Đại biểu Đoàn TNCS HCM tỉnh Tuyên Quang lần thứ nhất - Nhiệm kỳ 2025-2030 (người đứng thứ 6 từ trái sang) - Ảnh Tuyên Quang Online.
Để văn hóa trở thành nguồn lực phát triển
Câu chuyện của Sùng Mạnh Hùng cho thấy người trẻ dân tộc thiểu số có thể đóng vai trò trực tiếp trong phát triển du lịch cộng đồng khi biết phát huy lợi thế văn hóa và ứng dụng công nghệ.
Trên Cao nguyên đá Đồng Văn, văn hóa Mông không chỉ được giới thiệu bằng những lời thuyết minh. Văn hóa được “sống” cùng du khách qua tiếng khèn, điệu múa, những vòng tay giao lưu và những câu chuyện đời thường. Sau đó, những trải nghiệm ấy tiếp tục được đưa lên nền tảng số, vượt ra khỏi không gian phố cổ để đến với cộng đồng mạng.
Từ bản sắc đến trải nghiệm, từ trải nghiệm đến nội dung số và từ nội dung số trở lại với du lịch cộng đồng- đó là một cách làm đang tạo thêm những cơ hội mới cho người trẻ vùng cao.
Với những người như Sùng Mạnh Hùng, làm du lịch không nhất thiết phải bắt đầu từ những điều lớn lao. Có thể bắt đầu từ một điệu khèn, một câu chuyện về quê hương, một cuộc giao lưu với du khách và một chiếc điện thoại để ghi lại, chia sẻ những điều đẹp đẽ ấy.
Khi người trẻ hiểu văn hóa của mình, tự tin kể câu chuyện của mình và biết sử dụng công nghệ để lan tỏa, bản sắc dân tộc không chỉ được gìn giữ mà còn có thể trở thành một nguồn lực góp phần phát triển du lịch, tạo sinh kế và giúp đồng bào gắn bó hơn với quê hương.
Tác giả: Phạm Hoài Nam – Phòng Tuyên truyền công tác dân tộc, tôn giáo
