Đối với tỉnh Tuyên Quang - nơi đồng bào dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ lớn dân số (trên 73%, với 45 thành phần dân tộc) công tác dân vận càng có ý nghĩa quan trọng. Thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp nhiệm kỳ 2025-2030, Đảng ủy Sở Dân tộc và Tôn giáo luôn xác định phong trào thi đua "Dân vận khéo" phải gắn chặt với nhiệm vụ chuyên môn, lấy sự đồng thuận của Nhân dân làm thước đo hiệu quả. Mỗi chủ trương, chính sách đều được triển khai trên cơ sở bám sát thực tiễn, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của đồng bào, qua đó tạo chuyển biến rõ nét trong nhận thức và hành động của cán bộ, đảng viên cũng như người dân vùng đồng bào dân tộc thiểu số.
Từ cách làm đó, nhiều chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước đã nhận được sự hưởng ứng tích cực của Nhân dân. Đằng sau kết quả ấy là sự tận tụy của đội ngũ cán bộ làm công tác dân vận và đặc biệt là sự đóng góp thầm lặng của 3.436 người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số. Bằng uy tín, trách nhiệm và sự am hiểu phong tục, tập quán, họ đã trở thành những "cầu nối" bền chặt giữa ý Đảng và lòng dân, góp phần đưa nghị quyết đến với từng bản làng, từng gia đình bằng những việc làm cụ thể, thiết thực.
Nếu công tác dân vận là nhịp cầu nối giữa Đảng với Nhân dân thì đội ngũ 3.436 người có uy tín trong đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh Tuyên Quang chính là những người đang ngày ngày giữ cho nhịp cầu ấy luôn bền chặt. Họ là những già làng, trưởng bản, nghệ nhân, chức sắc tôn giáo, những người sản xuất giỏi hay đơn giản là những người được cộng đồng tin tưởng bởi lối sống gương mẫu và tinh thần trách nhiệm. Không phải cán bộ chuyên trách, cũng không hưởng chế độ như công chức, nhưng bằng tiếng nói có trọng lượng trong cộng đồng, họ đã trở thành những tuyên truyền viên gần dân nhất, đưa chủ trương của Đảng, chính sách của Nhà nước đến từng hộ gia đình bằng ngôn ngữ gần gũi, bằng chính những việc làm và sự nêu gương của mình.
Nhận thức rõ vai trò đặc biệt của lực lượng này, Sở Dân tộc và Tôn giáo tỉnh Tuyên Quang đã triển khai đồng bộ các chính sách đối với người có uy tín; thường xuyên tổ chức tập huấn, cung cấp thông tin, tạo điều kiện để họ tham gia các hội nghị, đối thoại, học tập kinh nghiệm trong và ngoài tỉnh. Đồng thời, ban hành Kế hoạch phát huy vai trò người có uy tín trên địa bàn tỉnh với những giải pháp cụ thể nhằm khuyến khích người có uy tín tham gia tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện các chương trình mục tiêu quốc gia, xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững, giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc, xóa bỏ hủ tục lạc hậu và bảo đảm an ninh trật tự ở cơ sở. Chính sự quan tâm, đồng hành ấy đã tạo điều kiện để đội ngũ người có uy tín thực sự phát huy vai trò là "cánh tay nối dài" của cấp ủy, chính quyền ở cơ sở.
Trong đợt bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu Hội đồng nhân dân các cấp nhiệm kỳ 2026-2031, hình ảnh ông Lý Văn Sinh, người có uy tín ở thôn Bản Qua, xã Tân Tiến, miệt mài cùng cán bộ địa phương đến từng hộ dân tuyên truyền đã để lại nhiều ấn tượng đẹp. Không quản đường xa hay những ngày mưa gió, ông kiên trì giải thích cho bà con hiểu về ý nghĩa của ngày hội toàn dân, quyền và trách nhiệm của mỗi cử tri. Với ông, người có uy tín không chỉ là người được bà con tin tưởng mà còn phải là người hiểu chủ trương, làm gương trong thực hiện và biết thuyết phục bằng sự chân thành. Nhờ cách tuyên truyền gần gũi, dễ hiểu ấy, nhiều băn khoăn của người dân được tháo gỡ, sự đồng thuận được củng cố, góp phần để ngày bầu cử thực sự trở thành ngày hội của Nhân dân.
Ở một miền quê khác của Tuyên Quang (xã Phố Bảng), Nghệ nhân ưu tú Vàng Chá Thào lại lựa chọn một cách làm khác để đưa chủ trương của Đảng vào cuộc sống. Nhiều năm qua, ông bền bỉ vận động đồng bào dân tộc Mông gìn giữ những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp, đồng thời mạnh dạn xóa bỏ các hủ tục như tảo hôn, hôn nhân cận huyết, kéo dài thời gian tổ chức tang lễ hay những tập quán gây lãng phí. Theo ông, giữ gìn bản sắc văn hóa không có nghĩa là giữ lại tất cả, mà phải biết gìn giữ những giá trị tốt đẹp, đồng thời mạnh dạn thay đổi những tập tục không còn phù hợp với cuộc sống hôm nay. Chính bằng uy tín và sự gương mẫu của mình, ông đã góp phần thay đổi nhận thức của nhiều gia đình, nhiều dòng họ, để nếp sống văn minh từng bước được hình thành ngay từ mỗi bản làng.
Không chỉ tuyên truyền bằng lời nói, nhiều người có uy tín còn lan tỏa tinh thần "nói đi đôi với làm". Sau mỗi chuyến học tập kinh nghiệm do Sở Dân tộc và Tôn giáo tổ chức, họ trở về địa phương với những cách làm mới trong phát triển kinh tế, xây dựng đời sống văn hóa và tuyên truyền pháp luật. Những mô hình sản xuất hiệu quả, kinh nghiệm chuyển đổi cây trồng, vật nuôi hay cách vận động người dân xây dựng nông thôn mới được họ chia sẻ, nhân rộng phù hợp với điều kiện từng địa phương. Từ đó, phong trào thi đua "Dân vận khéo" không chỉ dừng lại ở những khẩu hiệu mà được cụ thể hóa bằng những việc làm thiết thực, góp phần nâng cao đời sống của đồng bào và củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng, Nhà nước.
Có thể khẳng định, ở đâu người có uy tín phát huy tốt vai trò của mình, ở đó chủ trương của Đảng được Nhân dân đón nhận thuận lợi hơn, những khó khăn, vướng mắc được giải quyết ngay từ cơ sở và khối đại đoàn kết các dân tộc ngày càng được củng cố. Nhận định này đã được chứng minh qua đợt thực hiện chủ trương sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh; khi mà Người có uy tín đã tích cực tham gia các hội nghị, cuộc họp, đối thoại tại cơ sở; chủ động tuyên truyền, giải thích mục đích, ý nghĩa, sự cần thiết của việc sắp xếp thôn, tổ dân phố; vận động gia đình, dòng họ và cộng đồng dân cư chấp hành chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước. Đồng thời, thông qua đội ngũ người có uy tín, nhiều tâm tư, nguyện vọng, kiến nghị của Nhân dân đã được kịp thời nắm bắt, phản ánh đến cấp ủy, chính quyền để xem xét, giải quyết, góp phần định hướng dư luận, hạn chế thông tin sai lệch, tạo sự đồng thuận cao trong Nhân dân, bảo đảm việc triển khai sắp xếp thôn, tổ dân phố trên địa bàn tỉnh diễn ra thuận lợi, đúng lộ trình, giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội ở cơ sở.
Cùng với những giải pháp trên, năm 2026, Sở Dân tộc và Tôn giáo đã xây dựng 06 mô hình điểm phát huy vai trò người có uy tín trong tuyên truyền, phổ biến pháp luật, phối hợp với lực lượng Bộ đội Biên phòng tổ chức tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng tuyên truyền, vận động quần chúng. Thông qua các mô hình, người có uy tín đã tích cực tuyên truyền chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; vận động Nhân dân tham gia bảo vệ chủ quyền biên giới, giữ gìn an ninh trật tự, xây dựng đời sống văn hóa, góp phần củng cố hệ thống chính trị ngay từ cơ sở.
Hiệu quả của công tác dân vận trong thực hiện chính sách dân tộc và những việc làm bình dị nhưng đầy trách nhiệm của đội ngũ người có uy tín và những cách làm sáng tạo trong phong trào "Dân vận khéo" của Sở Dân tộc và Tôn giáo, đã góp phần đưa Nghị quyết Đại hội Đảng các cấp nhiệm kỳ 2025-2030 vào cuộc sống một cách tự nhiên. Đó cũng chính là nền tảng để củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc, xây dựng vùng đồng bào dân tộc thiểu số ngày càng phát triển, giàu bản sắc và vững bước cùng đất nước trong kỷ nguyên mới./.
Ma Anh Dũng
