Tuyên Quang với đặc thù là tỉnh miền núi có quy mô lớn sau hợp nhất; dân tộc thiểu số chiếm 73,5% tổng dân số toàn tỉnh (Trong đó: dân tộc Tày chiếm tỷ lệ 24,6%; dân tộc Mông chiếm tỷ lệ 19,9%; dân tộc Dao chiếm tỷ lệ 13,6%; dân tộc Nùng chiếm tỷ lệ 5,9%; dân tộc Sán Chay chiếm tỷ lệ 4,4%; dân tộc Giáy chiếm tỷ lệ 0,99%; dân tộc Sán Dìu chiếm tỷ lệ 0,96%, còn lại là các dân tộc khác); tỉnh có 123/124 xã, phường thuộc vùng dân tộc thiểu số và miền núi, trong đó 87 xã thuộc vùng đặc biệt khó khăn. Điều đó vừa là tiềm năng, lợi thế về văn hóa, con người, vừa đặt ra yêu cầu phải tiếp tục đổi mới tư duy lãnh đạo, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về công tác dân tộc; huy động sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị nhằm thực hiện thắng lợi các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội, giữ vững quốc phòng, an ninh và củng cố khối đại đoàn kết các dân tộc.
Đồng chí Đỗ Hùng Đức, Ủy viên Ban Chấp hành Đảng bộ tỉnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh làm việc với Sở Dân tộc và Tôn giáo
Kế hoạch của UBND tỉnh xác định rõ quan điểm xuyên suốt là quán triệt sâu sắc các chủ trương của Đảng về công tác dân tộc theo Kết luận số 65-KL/TW ngày 30/10/2019 của Bộ Chính trị về tiếp tục thực hiện Nghị quyết số 24-NQ/TW của Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa IX về công tác dân tộc trong tình hình mới, Nghị quyết số 10/NQ-CP ngày 28/01/2022 của Chính phủ và Chỉ thị số 19/CT-TTg ngày 12/5/2026 của Thủ tướng Chính phủ về đẩy mạnh thực hiện Chiến lược công tác dân tộc đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2045; phát huy vai trò lãnh đạo của các cấp ủy đảng, sự điều hành của chính quyền các cấp, trách nhiệm của các sở, ban, ngành và địa phương trong tổ chức thực hiện. Đồng thời, tạo sự thống nhất về nhận thức và hành động trong toàn hệ thống chính trị, khơi dậy ý chí tự lực, tự cường, khát vọng vươn lên của đồng bào các dân tộc, huy động hiệu quả mọi nguồn lực để phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Theo đó, đến năm 2030, tỉnh phấn đấu cơ bản hoàn thành các chỉ tiêu đã đề ra trong mục tiêu phát triển bền vững đến năm 2030, trong đó tập trung phát triển toàn diện vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi với tăng trưởng kinh tế bình quân đạt 10,5%/năm, thu nhập của người dân được nâng cao, tỷ lệ hộ nghèo dân tộc thiểu số giảm 3-4%/năm, cơ bản không còn xã, thôn đặc biệt khó khăn. Hạ tầng kinh tế - xã hội tiếp tục được hoàn thiện, 100% thôn có điện, đường giao thông được cứng hóa, xóa nhà tạm, nhà dột nát, bảo đảm nước sạch và thông tin đến mọi người dân. Chất lượng nguồn nhân lực được nâng lên với trên 70% lao động dân tộc thiểu số được đào tạo nghề, 100% cán bộ, công chức cấp xã đạt trình độ đại học. Đồng thời, tỉnh tập trung nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, cải thiện chỉ số phát triển con người, bảo tồn và phát huy bản sắc văn hóa các dân tộc, sắp xếp ổn định dân cư, giữ vững độ che phủ rừng trên 62%, xây dựng khoảng 51,2% số xã đạt chuẩn nông thôn mới, tạo nền tảng vững chắc cho phát triển nhanh, bền vững vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi.
Để hiện thực hóa các mục tiêu trên, Kế hoạch đề ra hệ thống nhiệm vụ, giải pháp toàn diện, từ hoàn thiện thể chế, chính sách; đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật; phát triển sản xuất nông, lâm nghiệp; đầu tư kết cấu hạ tầng; ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số; phát triển giáo dục, y tế, văn hóa, du lịch; bảo đảm quốc phòng, an ninh; đến xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức là người dân tộc thiểu số đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ trong tình hình mới.
Một điểm nhấn quan trọng của Kế hoạch là tiếp tục phát huy vai trò của đội ngũ người có uy tín, già làng, trưởng thôn, nghệ nhân dân gian trong tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tham gia bảo tồn, phát huy bản sắc văn hóa dân tộc, xây dựng đời sống văn hóa mới, xóa bỏ các hủ tục lạc hậu, giữ gìn an ninh trật tự và củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc. Đây được xác định là lực lượng nòng cốt, là cầu nối quan trọng giữa cấp ủy, chính quyền với đồng bào các dân tộc trong quá trình triển khai các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.
Trong quá trình tổ chức thực hiện, Sở Dân tộc và Tôn giáo được UBND tỉnh giao là cơ quan thường trực, đầu mối, chủ trì tham mưu, theo dõi, hướng dẫn, kiểm tra, đôn đốc và tổng hợp kết quả thực hiện Chiến lược công tác dân tộc trên địa bàn tỉnh. Sở có trách nhiệm phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành, địa phương tham mưu triển khai đồng bộ các chương trình, chính sách dân tộc; đề xuất các cơ chế, giải pháp tháo gỡ khó khăn, ưu tiên nguồn lực cho những địa bàn đặc biệt khó khăn; tăng cường tuyên truyền, phổ biến chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước đến đồng bào dân tộc thiểu số; đồng thời thực hiện tốt công tác quản lý nhà nước về tín ngưỡng, tôn giáo, góp phần giữ vững ổn định chính trị, trật tự an toàn xã hội và tăng cường khối đại đoàn kết toàn dân tộc.
Để Kế hoạch đi vào cuộc sống, cùng với vai trò nòng cốt của Sở Dân tộc và Tôn giáo, các sở, ngành, địa phương được giao nhiệm vụ cụ thể theo chức năng, lĩnh vực phụ trách; tăng cường phối hợp, lồng ghép các nguồn lực, phát huy hiệu quả các chương trình mục tiêu quốc gia, bảo đảm triển khai đồng bộ, thống nhất và tránh chồng chéo trong tổ chức thực hiện. Cùng với đó, Mặt trận Tổ quốc, các tổ chức chính trị - xã hội, các cơ quan báo chí và chính quyền cấp xã có trách nhiệm đẩy mạnh công tác tuyên truyền, vận động, giám sát, tạo sự đồng thuận xã hội và khơi dậy tinh thần tự lực, tự cường của đồng bào các dân tộc.
Việc ban hành Kế hoạch số 225/KH-UBND triển khai thực hiện Chỉ thị số 19/CT-TTg không chỉ thể hiện sự chủ động, quyết liệt của tỉnh Tuyên Quang trong cụ thể hóa các chủ trương lớn của Đảng và Nhà nước về công tác dân tộc, mà còn khẳng định quyết tâm của cả hệ thống chính trị trong chăm lo đời sống đồng bào các dân tộc thiểu số. Với sự lãnh đạo của các cấp ủy đảng, sự điều hành quyết liệt của chính quyền, sự vào cuộc của các ngành, các địa phương và sự đồng thuận của Nhân dân, Chiến lược công tác dân tộc sẽ được triển khai hiệu quả, góp phần xây dựng vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi của tỉnh Tuyên Quang phát triển toàn diện, bền vững, giữ vững bản sắc văn hóa và đóng góp tích cực vào sự phát triển chung của tỉnh trong giai đoạn mới.
Thực hiện: Ma Anh Dũng - Phòng Tuyên truyền công tác Dân tộc , Tôn giáo
